سواد رهبردوم شیخیه چقدر است؟


در باره سطح علمی سید کاظم رشتی به عنوان رهبر دوم شیخیه ذکر مطالب زیر لازم به نظر می رسد:

تألیفات وی بالغ بر 150 مجلد است.[1] محمد علی مدرسی، صاحب ریحانةالادب با کنایه لطیفی به منظور هجو سید کاظم درباره این تألیفات به نقل از کتاب «احسن الودیعه» آقا سید مهدی موسوی اصفهانی می نویسد:

«سید رشتی دارای تألیفات بسیاری است که احدی چیزی از آن ها نفهمیده است و گویا که با زبان هندی حرف می زند... .»[2]

برخی از محققان تاریخ شیعه، سید کاظم رشتی را منشأ اکثر آرای نادرست شیخیه، می دانند و...


معتقدند که احسائی (استاد سید کاظم) به آن ها اعتقاد نداشته است. برای پی بردن به نوع دانش وی، قدری از نوشته های او را مرور می کنیم:

افندی عبدالباقی عمری فاروقی موصلی، قصیده ای در مدح سلطان عثمانی دارد که در آن به حدیث شریف «أنَا مَدینَةُ العِلم و علیٌّ بابُها» از حضرت رسول (صلی الله علیه و آله و سلم) در فضایل امیر مومنان علی (علیه السلام) اشاره می کند. مطلع شعر چنین است:

هذا رواق مدینة العلم الذی        من بابها قد ضل من لابد خل

سید کاظم این بیت را شرح کرد و گفت: «این مدینه ای عظیم در آسمان است و ائمه (علیهم السلام) در آن ساکن هستند.» سپس در توصیف آن می گوید که این مدینه، 21 محله و 360 کوچه دارد. سپس برای هر یک از آن ها نامی عجیب و صاحبی با اسم عجیب ذکر می کند.

وی در جای دیگر می نویسد:

«کوچه ای است که صاحبش به نام شلحلحون... در کوچه است که دارنده آن سگی به نام کلحلحون است... در کوچه 42، زنی است که دف می زند و نامش ضغض است و در کوچه 49، زنی است که نی می زند و نامش شطیحال است و در کوچه 71، زنی است که میمون ها با او زنا می کنند و نامش شطیثال است و... .»[3]

 

منبع: کتاب در جستجوی حقیقت، استاد علیرضا روزبهانی بروجردی.



[1] - فهرست، ص 154

[2] - محمدعلی مدرسی، ریحانةالادب، ج2، ص 308

[3] - محمد علی مدرسی، ریحانةالادب، ج2،ص 103